Press "Enter" to skip to content

Aquaducten

(pagina 6 van 6)

Aqua Traiana

Over deze waterleiding (en de hierna te bespreken aqua Alexandrina) is weinig bekend, omdat de bouw ervan plaats heeft gevonden na de publicatie van Frontinus’ verslag over het waterleidingsysteem in Rome. Zij is in het jaar 109 aangelegd en bediende het gebied ten westen van de Tiber, maar ook de thermae van Traianus ontvingen een deel van het water.

Denarius uit 112 of 113 met portret van keizer Traianus en op de keerzijde de genius van de Aqua Traiana die in zijn rechterhand een riethalm en in zijn linkerhand een kruik vasthoudt waaruit water vloeit (bron: cngcoins.com). Tekst links: IMP(erator) CAES(ar) NERVAE TRAIANO AVG(ustus) GER(manicus) DAC(icus) P(ontifex) M(aximus) TR(ibunus) P(lebis) CO(n)S(ul) VI P(ater) P(atriae). Tekst rechts: op de rand SPQR OPTIMO PRINCIPI, onderaan AQVA TRAIANA (omgeven door de letters S. C. = senatus consulto, ‘op senaatsbesluit’).

Het water werd betrokken uit bronnen vlak bij de lacus Sabatinus, het meer van Bracciano, en het tracé had een lengte van meer dan 32 kilometer. Resten ervan zijn aangetroffen onder de Accademia Americana aan de Via Angelo Masina. De immense fontein van de Acqua Paola wordt nog steeds gevoed via deze waterleiding. Paus Paulus V (1605-1621) heeft grote delen ervan hergebruikt (en aangepast) voor zijn eigen aquaduct dat hij in 1605 liet aanleggen.

De aqua Traiana was een van de waterleidingen die Vitico, aanvoerder van de Goten, liet afsluiten, toen hij Rome in 537 belegerde.

Aqua Alexandrina

Dit is het laatste aquaduct dat in Rome werd gebouwd. Het is in 226 in werking gesteld onder keizer Alexander Severus (222-235), aan wie het zijn naam dankt. Zijn loop volgde grotendeels de Via Praenestina (buiten de stad) en de Via Labicana (binnen de stad), maar zeker is dit niet. Het moest voornamelijk de thermae van Alexander Severus, eens het badhuis van keizer Nero, op de Campus Martius van water voorzien.

Het aquaduct is door paus Sixtus V (Felice Peretti) hersteld en aangepast om ‘zijn’ in 1587 opgerichte fontein, de Acqua Felice, van water te voorzien.

Besluit

Bij elkaar opgeteld hadden de waterleidingen in het klassieke Rome een capaciteit van meer dan één miljard liter per dag. Niet al het water werd als drinkwater aangeboden. Het meeste water werd aan de badhuizen geleverd of kwam terecht in de keizerlijke paleizen. Amfitheaters konden naumachieën presenteren, waterverslindende evenementen.

Zou een 10% van het water dat voor persoonlijke consumptie werd gebruikt, een redelijke schatting zijn? In dat geval kon de Romeinse bevolking dagelijks over 100.000.000 liter water beschikken. In Nederland verbruikt een persoon gemiddeld iets minder dan 135 liter water per dag (douche, toilet, koken, drinken enz.; bron: waternet.nl). Bij eenzelfde behoefte (maar dat zal beduidend minder zijn geweest) valt uit te rekenen dat rond het jaar 100 Rome ca. 750.000 inwoners telde…

Addendum
Een uitgebreidere, Engelstalige (en deels Nederlandstalige) studie over de Romeinse waterwerken vind je op romanaqueducts.info.

 

Pagina: 1 2 3 4 5 6